Thư gửi mẹ Alix Le Clerc
Bài dự thi DẤU ẤN MẸ ALIX
Đạ Tẻh, ngày 01 tháng 6 năm 2026
Kính thưa Mẹ Alix Le Clerc!
Con là một giáo viên tiểu học của trường Tiểu học Việt Anh, một ngôi trường thuộc Dòng Đức Bà tại Đạ Tẻh, Lâm Đồng, Việt Nam.
Cách đây 3 năm, duyên lành đã đưa con đến giảng dạy tại ngôi trường này. Con là một người ngoại đạo nên trước khi đến đây giảng dạy con có rất ít hiểu biết về Đạo Công Giáo, càng không có hiểu biết gì về Dòng Đức Bà Nữ Kinh Sĩ Thánh Âu Tinh.
Trong quá trình làm việc với các Soeurs con chỉ cảm nhận được rằng mình đang được làm việc trong một môi trường thân thiện với những con người hết sức thánh thiện! Con vô cùng ngưỡng mộ các Soeurs! Các Soeurs thật giỏi về mọi mặt và đặc biệt con cảm nhận được tình yêu thương mà các Soeurs dành cho các em học sinh (đặc biệt là các em học sinh khuyết tật và học sinh dân tộc thiểu số). Các Soeurs đã hết lòng chăm sóc và dạy dỗ các em với tất cả tình yêu thương. Thời gian được làm việc bên các Soeurs con đã học tập và thay đổi bản thân mình rất nhiều!
Rồi lần đầu đầu tiên con được nghe Sr Thu Phương về trường giới thiệu về các Đấng Lập Dòng và tinh thần giáo dục của Dòng Đức Bà. Lần đầu tiên con được nghe về Cha Thánh Pierre Fourier với lời dạy truyền đời cho đến hôm nay đó là: “Không làm hại ai, mưu ích cho mọi người”. Phương châm này là nền tảng trong giáo dục của Cha Fourier, đặc biệt là việc thành lập Dòng Đức Bà để dạy học miễn phí cho thiếu nữ, giúp họ có kiến thức và đạo đức.
Và cũng là lần đầu tiên con được biết về Mẹ Alix với tấm lòng sùng kính và ngưỡng mộ vô cùng! Từ một thiếu nữ khuê các xinh đẹp, sinh ra trong một gia đình giàu có, Mẹ đã từ bỏ tất cả cuộc sống xa hoa, để khoác chiếc áo tu, để đến với ơn gọi của Thiên Chúa, để đi dạy học. Mẹ đã tiên phong mở trường học, mang lại hy vọng cho hàng ngàn bé gái, giúp các em biết giá trị của mình trước mặt Thiên Chúa. Mẹ Alix mở trường miễn phí cho các bé gái nghèo, đó không phải chỉ là việc bác ái. Đó là một cuộc cách mạng về nhân phẩm. Đó là sự dấn thân, phục vụ, và lan tỏa tình yêu thương. Mẹ không chỉ truyền đạt tri thức văn hóa, mà cao quý hơn là giáo dục Đức tin, giúp các em gặp được Đức Kitô. Nền sư phạm của Mẹ là sự kết hợp giữa tri thức và nhân bản, giữa tình yêu thương và sự rèn luyện. Mẹ đã sống trọn vẹn đời tu đồng thời hoạt động ngay giữa xã hội đương thời, phục vụ giới trẻ để họ lớn lên về mọi mặt. Mẹ luôn nhìn thấy giá trị nơi những bé gái mà xã hội bỏ quên. Mẹ muốn đến với tất cả mọi thiếu nữ, phục vụ họ miễn phí, giàu nghèo như nhau, để họ đạt tới sự tự do đích thực và nhờ vậy trở nên những phụ nữ đảm nhiệm cuộc đời mình và dấn thân xây dựng thế giới. Với tinh thần đó, Mẹ đã cùng Cha Thánh Pierre Fourier sáng lập Dòng Đức Bà Nữ Kinh Sĩ Thánh Âu Tinh tại Lorraine vào một thời điểm lịch sử đầy biến động. Mẹ không xây dựng dòng tu chỉ để cầu nguyện, mà để hành động. Chứng kiến cảnh nghèo khó, thiếu thốn cả vật chất lẫn giáo dục của các bé gái, Mẹ đã đau lòng và quyết tâm thay đổi. Không chỉ là một vị sáng lập, Mẹ Alix còn là hình ảnh của người mẹ thân thương, một cô giáo tận tuỵ, và là mẫu gương của sự dấn thân vô điều kiện.
Sau buổi nói chuyện rất bổ ích ấy, khi được hỏi về điều tâm đắc nhất của bản thân thì con cảm thấy con tâm đắc rất nhiều điều. Trong đó, điều mà con tâm đắc nhất là Sứ vụ Giáo dục thể hiện qua Hiến chương của Dòng Đức Bà là: “Ra sức giúp cho con người phát triển và lớn lên; là làm cho phẩm giá con người được nhìn nhận và gieo rải mầm mống của hiệp thông”. Lúc ấy, mặc dù chưa hiểu được nhiều nhưng con vẫn cảm nhận được Sứ vụ Giáo dục của Dòng Đức Bà do Cha Pierre Fourier và Mẹ Alix đề ra thật tốt đẹp, thật lớn lao, thật nhân văn, thật sâu sắc nhưng cũng thật gần gũi. “Ra sức giúp cho con người phát triển và lớn lên”: Thể hiện tinh thần giáo dục toàn diện, khơi dậy những tiềm năng tốt đẹp nhất trong mỗi con người (cả về thể chất, trí tuệ lẫn tâm linh) để họ không chỉ sống, mà còn vươn lên thành một bản thể trọn vẹn nhất. “Làm cho phẩm giá con người được nhìn nhận”: Khẳng định giá trị thiêng liêng và bình đẳng của mỗi con người. Tôn trọng sự khác biệt của mỗi cá nhân. Đặc biệt là sự quan tâm đến những người yếu thế, thường bị gạt ra bên lề xã hội. “Gieo rải mầm mống của hiệp thông”: Hướng đến việc xây dựng một thế giới hòa bình, yêu thương, nơi mọi người biết tôn trọng, đón nhận lẫn nhau và sống chan hòa với thiên nhiên (tinh thần “chăm sóc ngôi nhà chung”). Quan trọng hơn cả là Sứ vụ Giáo dục này đã có cách đây hơn bốn trăm năm mà đến nay vẫn còn nguyên giá trị. Nội dung này được xác định là Sứ mạng của Trường Tiểu học Việt Anh và được treo ở một nơi mà mọi người đến Trường Việt Anh đều nhìn thấy được và luôn ghi nhớ Sứ mạng Giáo dục này để thực hiện. Thưa Mẹ, điều này con nhận thấy rất rõ qua việc các Soeurs Dòng Đức Bà giảng dạy và chăm sóc cho các em học sinh ở trường Tiểu học Việt Anh, một ngôi trường mà đa số học sinh là người dân tộc thiểu số và các học sinh bị khuyết tật.
Và một điều thật kỳ diệu mà con được nghe là thị kiến của Mẹ Alix, một lần Mẹ Alix đã nhìn thấy Đức Maria trao cho mình Chúa Giêsu hài đồng và nói: “Hãy làm cho Người lớn lên”. Và từ thị kiến đó “Hãy làm cho Người lớn lên” chính là phương châm và là sứ mạng giáo dục của Dòng Đức Bà. Lúc đầu, có thể do con không phải là một Kitô hữu nên con không hiểu và cứ tự hỏi “tại sao lại phải làm cho Chúa Giêsu lớn lên trong khi Chúa Giêsu đã là một đấng toàn năng?”.
Và giờ đây, sau 3 năm giảng dạy tại trường, con đã được tham gia các khoá bồi dưỡng giáo dục do Tỉnh Dòng tổ chức, được nghe các Soeur chia sẻ, được đọc những quyển sách viết về Chúa Giêsu, về Mẹ Alix thì con đã dần hiểu ra. Con người là hình ảnh của Thiên Chúa. “Người” ở đây là tất cả những con người mà các nữ tu Dòng Đức Bà gặp gỡ hằng ngày: có thể là trong lớp học, ngoài lề đường, trong các giáo xứ, trong các buôn làng xa xôi, … hay bất cứ nơi đâu. Miễn làm sao cho từng con người mà các Soeurs gặp gỡ được lớn lên đúng tầm vóc của một con người. Làm cho Người lớn lên có nghĩa là làm cho Chúa Giêsu lớn lên trước hết là trong tâm hồn mỗi người nữ tu và cùng các đồng nghiệp, các cộng tác viên, … tất cả phải cùng nhau lớn lên để nhận lãnh sứ vụ làm cho người khác lớn lên. Làm cho Chúa Giêsu lớn lên trong tâm hồn mỗi người mà các Soeurs Dòng Đức Bà gặp gỡ hàng ngày trong cuộc sống. Thị kiến này nhắc nhở các nữ tu Dòng Đức Bà và những người cộng tác về trách nhiệm làm cho Chúa Giêsu hiện diện và phát triển trong thế giới, bắt đầu từ việc giáo dục và chăm sóc con người. Và giờ đây thì mỗi ngày trong lòng con lại vang lên câu hát: “Hãy làm cho Ngài lớn lên trong tim ta, trong tim mọi người. Hãy làm cho Ngài lớn lên khắp nơi nơi cao rao danh Ngài. Hãy làm cho Ngài lớn lên trên quê hương và trên thế giới. Hãy làm cho Ngài lớn lên, ta hãy làm cho Ngài lớn lên…”. Thưa Mẹ, bây giờ thì con đã hiểu và được làm việc với các Soeurs Dòng Đức Bà con cũng đã được lớn lên về mọi mặt! Đặc biệt là Đức tin về Thiên Chúa, về Chúa Giêsu Kitô trong trái tim con đang lớn lên từng ngày. Con là một người ngoại đạo nhưng con tin Chúa, và kính yêu Chúa!
Kính thưa Mẹ Alix! Dòng Đức Bà do Cha Thánh Pierre Fourier và Mẹ sáng lập đến nay đã hiện diện trên 4 châu lục: Châu Âu, Châu Á, Châu Mỹ, Châu Phi tại 11 nước. Tại Việt Nam, Dòng Đức Bà sau hơn 90 năm hiện diện từ 12 nữ tu đầu tiên đến nay đã có 109 nữ tu với 18 Cộng đoàn tại 7 Giáo phận.
Sứ vụ Giáo dục của Dòng Đức Bà hiện nay rất đa dạng chứ không riêng chỉ dạy cho học sinh nữ như ban đầu.
Về Giáo dục đức tin, bao gồm: Đào tạo Giáo lý viên; Dạy Giáo lý; Dạy Kinh Thánh; Dạy học tại các Chủng viện, các Học viện Thần học; Giúp tĩnh tâm, thường huấn và tham gia Uỷ ban Giáo lý; Đồng hành cùng các Ca đoàn; Đồng hành cùng các nhóm sinh viên Công Giáo.
Về Giáo dục văn hoá bao gồm: Dạy học Mẫu giáo gồm có Trường Phúc Xá, Long Thành Đồng Nai (dạy học cho con em công nhân trong các nhà máy, các công xưởng), Trường Mẫu giáo Sương Mai, Sài Gòn (với những lớp học hoà nhập cho trẻ tự kỷ); Dạy học cấp I, II gồm có Trường cấp I, II Ánh Linh, Sài Gòn (dạy học cho học sinh nghèo, học sinh có hoàn cảnh khó khăn), Trường tiểu học Việt Anh, Đạ Tẻh, Lâm Đồng (dạy học cho học sinh dân tộc thiểu số ở các buôn làng xa xôi, tổ chức nội trú để các em có cơ hội đến trường). Ngoài ra, các Soeurs Dòng Đức Bà còn tham gia giảng dạy một số bộ môn tại các trường đại học.
Về Giáo dục toàn diện, Dòng Đức Bà đã tổ chức các lưu xá dành cho học sinh, sinh viên. Các lưu xá do các nữ tu Dòng Đức Bà quản lý không chỉ cung cấp chỗ ăn ở giá rẻ, mà lưu xá còn đóng vai trò là “ngôi nhà chung” rèn luyện đạo đức, kỹ năng mềm và tác phong sinh hoạt cho học sinh, sinh viên. Các hoạt động đều tuân theo lịch trình chặt chẽ (giờ giấc sinh hoạt, học tập và các hoạt động cộng đồng).
Về hoạt động dấn thân trong xã hội, Dòng Đức Bà tham gia các hoạt động như: Chăm sóc y tế; Đấu tranh cho nhân quyền; Dạy học cho thổ dân ở Brazil; Y học cổ truyền; Sinh thái bền vững theo tinh thần Laudato Si’.
Kính thưa Mẹ Alix! Với góc nhìn bé nhỏ của mình con nhận thấy các Soeurs của Dòng Đức Bà tại trường Tiểu học Việt Anh đang thực hiện rất tốt Linh đạo nhập thể đó là: “Theo chân Người khắp mọi nơi, noi gương Người cho thật sát”. Ban ngày, các Soeurs dạy học và chăm sóc học sinh tại trường. Ban đêm, các Soeurs đi dạy Giáo lý và tập hát cho Ca đoàn tại Giáo xứ Đạ Nhar một Giáo xứ ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số cách trường học hơn 10km. Các Soeurs làm rất nhiều việc, không nề hà bất cứ việc gì từ việc lớn đến việc nhỏ thật đúng như Cha Thánh Pierre Fourier đã dạy: “Chẳng có gì là nhỏ mọn trong công việc của Chúa đâu”. Các Soeurs đã “làm những việc nhỏ với tình yêu cực lớn”. Trong công việc, các Soeurs luôn hoàn thành các nhiệm vụ nhỏ nhất với sự chỉnh chu và tâm huyết. Chưa bao giờ con thấy các Soeurs than mệt về công việc mà trên môi lúc nào cũng nở một nụ cười thật đẹp, thật hiền hậu và ấm áp. Và một điều thật lạ là trên gương mặt của các Soeurs dù không được tô son điểm phấn nhưng lúc nào cũng thật đẹp rạng rỡ, thật thánh thiện mà những người thường như chúng con không thể nào có được. Nét đẹp ấy được toả sáng từ một tâm hồn thanh khiết, lòng bao dung và lối sống dấn thân phục vụ.
Kính thưa Mẹ Alix! Di sản mà Mẹ để lại đang được các nữ tu Dòng Đức Bà trên toàn thế giới nói chung và ở Việt Nam nói riêng giữ gìn và phát triển. Năm 2026-2027, kỷ niệm “Năm Mẹ Alix”, là một dịp để chúng con nhìn lại hành trình gặp gỡ và sống đức tin. Học theo Mẹ Alix, các Soeurs Dòng Đức Bà đã học cách yêu thương không toan tính, dấn thân phục vụ những người bé mọn, tham gia và hỗ trợ các hoạt động nuôi dạy, giáo dục trẻ em, đặc biệt là các trẻ em có hoàn cảnh khó khăn và mang tình yêu Chúa đến khắp mọi nơi. Di sản của Mẹ vẫn đang sống mãi qua từng thế hệ nữ tu Dòng Đức Bà!
Cầu xin Mẹ luôn che chở, phù trợ và chuyển cầu đến Chúa Giêsu Kitô cho các Soeurs Dòng Đức Bà được hưởng nhiều hồng ân từ Thiên Chúa và có thêm sức mạnh để tiếp tục thực hiện Sứ vụ Giáo dục thiêng liêng này! Về phần con, xin Mẹ cho phép con (một người ngoại đạo) được đóng góp một chút công sức bé nhỏ vào trong sự nghiệp chung ấy!
Con xin tạ ơn Thiên Chúa đã cho con công việc tại trường Tiểu học Việt Anh để con có được Đức tin về Thiên Chúa, về Chúa Giêsu Kitô và được biết đến Dòng Đức Bà Nữ Kinh Sĩ Thánh Âu Tinh của Mẹ để con được học tập những tố chất giáo dục của Mẹ, để vận dụng những tố chất đó vào trong công tác giảng dạy của mình giúp cho các em được LỚN LÊN!
Kính thư
Nguyễn Thị Quỳnh Nga
Trường Tiểu học Việt Anh – Đạ tẻh