Linh Hứng Thánh Âu Tinh Nơi Cha Thánh Pierre Fourier

Vào đêm Giáng Sinh 1597, trước sự hiện diện của cha Pierre Fourier, chị thiếu nữ Alix Le Clerc và mấy thiếu nữ khác đã công khai tỏ bày nguyện vọng muốn tận hiến cuộc đời cho Chúa để phục vụ nhân loại.

Đó là đêm khai sinh Hội Dòng Đức Bà, một Hội Dòng muốn theo sát gót Chúa Giê su Ki tô trong mầu nhiệm Nhập Thể, dưới sự dẫn dắt của Đức Trinh Nữ Maria, một Hội Dòng muốn sống tinh thần thánh Âu Tinh và thi hành sứ vụ tông đồ qua công tác giáo dục.

Chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu về linh hứng Âu Tinh nơi cha Pierre Fourier, đấng sáng lập Dòng Đức Bà, và tinh thần Âu Tinh ấy đã ảnh hưởng đến chị em Hội Dòng như thế nào, đặc biệt trong bối cảnh châu Á hiện nay.

1. LINH HỨNG ÂU TINH NƠI CHA PIERRE FOURIER : NỀN TẢNG TRÊN ĐỨC ÁI

Ngay từ thời thanh niên, cũng như trong suốt cuộc đời của cha Pierre Fourier, tư tưởng và tinh thần thánh Âu Tinh đã thấm nhập và nuôi dưỡng cha Pierre Fourier. Ngài thường trích dẫn lời thánh Âu Tinh trong các thư từ văn bản, và ngài yêu cầu các tác phẩm của thánh Âu Tinh phải được đặt ngay sau quyển Kinh Thánh trên giá sách trên thư viện. Chính vì thế ta hiểu tại sao khi cha Pierre Fourier soạn thảo Hiến Chương cho Dòng Đức Bà, thì tinh thần thánh Âu Tinh được quảng diễn như nền tảng cho đời sống thánh hiến của chị em, và chị em Dòng Đức Bà còn được gọi bằng danh xưng khác, đó là Hội Nữ Kinh Sĩ Thánh Âu Tinh.

Nhưng hỏi rằng đâu là cốt lõi của tinh thần Âu Tinh ? Đó chính là Đức Ái, là Tình Yêu.

Một sự đối chiếu sơ lược giữa ý tưởng của hai vị thánh sẽ giúp ta thấy rõ điều này.

1. Lòng khao khát yêu mến Thiên Chúa

1.1. Thánh Âu Tinh : dựa trên kinh nghiệm bản thân đã được ơn hoán cải nhờ tình yêu bao la của Thiên Chúa, Thánh Âu Tinh muốn đáp trả bằng một tâm hồn khao khát mến yêu Thiên Chúa. Hẳn ai trong chúng ta cũng biết một lời cầu nguyện thời danh của Âu Tinh : “Lạy Chúa, Chúa đã tạo dựng nên con cho Chúa, nên tâm hồn con mãi băn khoăn xao xuyến cho đến khi được nghỉ yên trong Chúa”. Ở một chỗ khác, thánh nhân cho rằng : “Ai có lòng khao khát thì cho dù không nói lên lời, trái tim người ấy vẫn luôn ca hát. Ngược lại, ai không có lòng khao khát, thì cho dù có nói huyên thuyên, trái tim người ấy vẫn giá băng”.

Mặt khác, ơn hoán cải của thánh Âu Tinh là ơn gọi theo sát Chúa Giê su Ki tô trong mầu nhiệm Nhập Thể, nghĩa là mầu nhiệm Con Thiên Chúa làm người để loài người được được trở nên con Thiên Chúa. Chính vì thế mà thánh nhân đã khẳng định : “Nhờ Đức Giê su Ki tô và trong Đức Ki tô, con người được mời gọi tái hiện hình ảnh Thiên Chúa, Đấng là sự sáng và tình yêu”.

1.2. Thánh Pierre Fourier : người ta kể lại rằng một lần kia, trong buổi nói chuyện giữa cha thánh và cộng đoàn Epinal, một nữ tu đã hỏi ngài rằng : “Làm sao biết được mình yêu mến Chúa ?” Ngài trả lởi ngắn gọn : “Dấu hiệu chúng ta yêu mến Chúa là chúng ta khao khát yêu mến Người”.

Cũng như thánh Âu Tinh, cha Pierre Fourier cho rằng, đời sống tông đồ của nữ tu Dòng Đức Bà phải bén rễ sâu trong mầu nhiệm Nhập Thể. Tất cả được gọi theo sát gót Chúa Ki tô và noi gương Người. Mỗi chị em phải lắng nghe lời Đức Maria kêu gọi làm tất cả những gì Chúa Ki tô, Người Con của Mẹ dạy bảo, như Mẹ đã kêu mời tại tiệc cưới Cana : “Người có bảo gì, thì hãy cứ làm theo”.

2. Sống yêu thương anh chị em

Lòng khao khát yêu mến Thiên Chúa không khép kín con người trong ốc đảo chỉ có Chúa và tôi, nhưng tình yêu ấy phải hướng mở và trải rộng đến anh chị em mình.

2.1. Thánh Âu Tinh bảo : “Hãy tự vấn lòng bạn, nếu bạn đã dành tình yêu cho người anh em thì hãy yên tâm, vì tình yêu này không tìm được ở đâu ngoài Thánh Thần”. Ở một chỗ khác, ngài nhấn mạnh hơn: “Hãy trải rộng đức ái trên toàn thể thế giới nếu bạn muốn yêu mến Chúa Ki tô, bởi vì các chi thể của Đức Ki tô được trải rộng trên khắp thế giới”.

2.2. Còn thánh Pierre Fourier thì nêu cao khẩu hiệu : “Không làm hại ai, mưu ích cho mọi người”. Ngài nhắn nhủ : “Phải biết rằng những gì chúng ta làm cho tha nhân vì bác ái, thì được Chúa nhận như là làm cho chính Ngài, vì Chúa muốn chúng ta yêu thương các thụ tạo là hình ảnh đích thực của Ngài, và Ngài đã chết vì họ. Vậy chị em hãy tìm mọi cách để giúp đỡ họ”.

3. Gầy dựng tình hiệp thông huynh đệ trong cộng đoàn

3.1. Khi bàn về đời sống cộng đoàn, thánh Âu Tinh bảo: “Cũng như Đức Ki tô và Chúa Cha là một, chúng ta cũng chỉ có một tâm hồn và một trái tim hướng về Chúa”. Ở chỗ khác, ngài nhắc nhở cộng đoàn: “Anh em hãy phục vụ nhau với lòng trìu mến, đừng làm gì vì lợi ích riêng. Hãy làm tất cả vì lợi ích chung, cùng theo một dự án chung”.

3.2. Phải chăng được gợi hứng từ thánh Âu Tinh, cha Pierre Fourier đã khuyên nhủ chị em Dòng Đức Bà như sau : “Chị em hãy luôn luôn hiệp nhất với nhau cách chặt chẽ bằng những mối dây bác ái thánh thiện, và hãy yêu thương nhau với một lòng mến thiêng liêng, vui sướng, đích thực và trọn hảo, không chỉ bằng lời nói, nhưng bằng con tim, một con tim tinh tuyền trong suốt”.

Tóm lại, nhờ linh hứng Âu Tinh, cha Pierre Fourier đã chọn cho chính ngài và cả Hội Dòng của ngài luật thánh Âu Tinh. Ngài chọn luật này vì nó gần gũi với nếp sống của các cộng đoàn Ki tô hữu tiên khởi phù hợp với nếp sống tông đồ, sẵn sàng tiếp nhận những sáng kiến táo bạo mang tính chất của Giáo Hội hơn là tính chất của một dòng tu, và nhất là, luật ấy đã quy chiếu về điều răn trọng đại này, đó là: “Hãy yêu mến Chúa và người thân cận… “.

Chúng ta có thể đúc kết tinh thần thánh Âu Tinh qua câu nói của thánh nhân : “Mến Chúa đứng đầu trong thứ tự lề luật, nhưng yêu người đứng đầu trong thứ tự hành động”. Và như họa lại câu nói trên đây, cha Pierre Fourier viết : “Khi tình yêu Thiên Chúa đã thấm nhập vào một linh hồn thì đồng thời, lòng thương người cũng vào theo”.

Đến đây chúng ta bước qua ý tưởng thứ hai. Đó là tinh thần Âu Tinh đã ảnh hưởng trên đời sống và sứ vụ của chị em Dòng Đức Bà như thế nào, đặc biệt là trong bối cảnh xã hội châu Á hiện nay.

1. ẢNH HƯỞNG CỦA TINH THẦN ÂU TINH TRÊN CHỊ EM DÒNG ĐỨC BÀ
2. Những thách đố của bối cảnh châu Á

Khi chúng ta họp mừng kỷ niệm 400 năm thành lập Hội Dòng Đức Bà, thì tại Rôma đang diễn ra phiên họp của Thượng Hội Đồng Giám Mục Á châu, nhằm đẩy mạnh việc canh tân đời sống tâm linh nơi người dân châu Á, và đẩy mạnh đà tiến mới trong việc truyền giáo của Giáo Hội khi bước vào thiên niên kỷ thứ ba. Trong các phiên họp, có rất nhiều ý kiến được nêu lên. Ở đây xin đề ra ba ý kiến.

– Tinh thần đối thoại giữa các tôn giáo: các giám mục nhìn nhận rằng, Giáo Hội Công Giáo là một cộng đoàn nhỏ bé hiện diện giữa lục địa Á châu với dân số đông nhất thế giới, và với các tôn giáo lớn đã đi sâu vào nếp sống của người dân. Vì thế cần có những cuộc đối thoại liên tôn, để Giáo Hội khám phá và nhìn nhận những giá trị hiện có nơi các tôn giáo, cũng như để các giá trị Tin Mừng được hội nhập trong tâm hồn dân chúng.

– Giáo Hội phải hiện diện cách khiêm tốn và giản dị theo gương Chúa Nhập Thể. Hiện diện như những anawim, nghĩa là như những người nghèo và như đàn chiên nhỏ của Thiên Chúa.

– Trước tiên nền văn minh của sự chết đang xâm nhập và gây phân rã nền tảng gia đình của người dân châu Á, các giám mục thấy cần phải đề cao giá trị truyền thống của các cơ cấu gia đình Đông Phương, nơi sự sống và tình yêu được trân trọng.

2. Sứ vụ của Hội Dòng Đức Bà: Lời đáp trả của những thách đố

Đứng trước những ý kiến do các giám mục Á châu đề ra, chúng ta thấy sứ vụ của Dòng Đức Bà đã trở nên lời đáp trả hữu hiệu cho những thách đố ấy.

– Trước hết là cuộc đối thoại liên tôn: cuộc đối thoại đòi hỏi sự thông cảm và tôn trọng những khác biệt của nhau. Hai đặc tính này đã được ghi rõ trong Hiến Chương Dòng Đức Bà: “Trung thành với trực giác khai sinh Hội Dòng chúng ta, trong thái độ tôn trọng các nền văn hóa và theo khả năng của mình, chúng ta sẽ cố gắng biến cải xã hội chúng ta theo kế hoạch của Thiên Chúa, để cho thế giới tiến tới một cuộc sống công bình, chân thật huynh đệ và hòa bình hơn” (HC5).

– Thứ đến là sống mầu nhiệm Nhập Thể. Đây chính là lối sống của thánh Âu Tinh, được cha Pierre Fouier đón nhận, và đặt làm linh đạo Dòng Đức Bà. Chẳng như vậy mà ngay từ dòng chữ đầu tiên, Hiến Chương đã khẳng định: “Đời sống tông đồ của chúng ta đâm rễ trong thực tại mầu nhiệm Nhập Thể… Chúng ta được kêu mời theo chân Chúa Giê su Ki tô, chia sẻ cuộc sống và sứ mạng của Người… Người sai chúng ta đi loan báo Tin Mừng cho người nghèo khó, làm tăng trưởng Nước Chúa đã hiện diện và đang đến, làm cho mọi ngừơi thấy rõ mầu nhiệm yêu thương của Người”.

– Cuối cùng là đời sống gia đình. Các đấng lập dòng đã mời gọi các nữ tu sống tình huynh đệ như nhóm Mười Hai và như các môn đệ đầu tiên (HC 7). Hơn nữa, ngay từ buổi đầu, các đấng lập dòng đã muốn chị em chuyên lo công tác giáo dục các trẻ em nữ, bởi vì các ngài quan niệm rằng: giáo dục một thiếu nữ hôm nay là chuẩn bị cho một bà mẹ cho ngày mai, và bà mẹ tương lai đó là thế hệ sau này. Nếu có những bà mẹ tốt thì không có những con người xấu nữa. Phải chăng, qua ơn gọi chuyên biệt là giáo dục, chị em Dòng Đức Bà đã và đang góp phần tích cực trong việc thăng tiến con người, cách riêng là thăng tiến người phụ nữ, và như thế là chị em đang nỗ lực biến đổi căn nhà thành tổ ấm.

Tóm lại, những điều bức xúc mà các giám mục đang đặt lên bàn thảo trong Thượng Hội Đồng cũng là những điều mà các đấng lập dòng Đức Bà đã thoáng thấy và đề ra trong Hiến Chương Dòng cách đây gần 4 thế kỷ. Vấn đề là các nữ Kinh sĩ thánh Âu Tinh có biết triển khai trong môi trường sống của mình hay không mà thôi.

KẾT LUẬN

Xin Chúa giúp chúng ta biết lắng nghe và bước theo Chúa trên mọi nẻo đường trần thế. Đặc biệt xin Chúa Thánh Thần soi sáng, hâm nóng đức tin và tình yêu nơi các chị em Dòng Đức Bà, để chị em biết đào sâu tinh thần thánh Âu Tinh, do cha Pierre Fouier đấng sáng lập dòng đã cảm nghiệm, đã sống và truyền lại cho chị em như một di sản thiêng liêng, để chị em trở nên những chứng nhân sống động cho Chúa tại những nơi mà Hội Dòng đang hiện diện.

Linh mục Antôn Trần Thanh Long (OP)